Jedzenie ptasich odchodów przez psy, czyli koprofagia, jest zjawiskiem niepokojącym dla wielu opiekunów. Najważniejsze pytanie brzmi: czy to zachowanie jest fizjologiczne oraz czy zjadając ptasie odchody, pies naraża swoje zdrowie? Odpowiedź wymaga analizy przyczyn oraz potencjalnych skutków tego działania.
Dlaczego pies je ptasie odchody?
Przyczyną zjadania odchodów przez psa są zarówno uwarunkowania ewolucyjne, jak i czynniki psychologiczne oraz fizjologiczne[2][4]. Zjawisko to określa się mianem koprofagii, która dotyczy nie tylko domowych czworonogów, lecz także ich dzikich przodków, takich jak wilki[2][4]. Najczęściej psy jedzą świeże odchody, nie starsze niż 1-2 dni, ponieważ mogą w nich znajdować się cenne dla nich składniki odżywcze lub mikroorganizmy[2][4].
Koprofagia bywa próbą uzupełnienia niedoborów, jakie mogą wystąpić przy diecie ubogiej w składniki odżywcze, błonnik lub witaminy z grupy B[1][3][6][9]. Psy szczególnie często sięgają po odchody ptaków czy innych zwierząt, jeśli w przeszłości doświadczyły głodu bądź niedożywienia[1]. Dodatkowo zjadanie odchodów może być instynktownym sposobem na pozyskanie enzymów trawiennych lub probiotycznej mikroflory, wspierającej układ pokarmowy[1][3][6][8].
Nie bez znaczenia są także powody behawioralne. Nuda, brak ruchu, izolacja, lęk separacyjny czy stres wywołują u psa chęć zjadania odchodów jako formy zajęcia lub redukcji napięcia[4][5][10].
Czy zjadanie ptasich odchodów przez psa jest niebezpieczne?
Jedzenie ptasich odchodów przez psa niesie ze sobą wyraźne ryzyko zdrowotne. W odchodach mogą znajdować się pasożyty, bakterie czy wirusy, które potencjalnie prowadzą do infekcji przewodu pokarmowego lub innych dolegliwości[2][4][5]. Nawet jeśli pies zjada głównie świeże odchody, naturalna ewolucyjna skłonność nie zapewnia pełnej ochrony przed wszystkimi zagrożeniami[2][4][5].
Zagrożenia wynikające z koprofagii obejmują możliwość wystąpienia zatrucia, zakażenia pasożytami jelitowymi, a także zaburzenia przewodu pokarmowego powiązane z patogenami obecnymi w kale ptaków[2][4][5].
Należy także podkreślić, że obecność chorób przewodu pokarmowego u psa – takich jak zaburzenia wchłaniania czy niedobór enzymów trawiennych – może skłaniać psa do poszukiwania w odchodach brakujących mu składników, lecz ryzyko zdrowotne wciąż pozostaje wysokie[5][6][9].
Mechanizmy prowadzące do koprofagii u psów
Naturalne dziedzictwo wilków jest jednym z głównych czynników utrwalających koprofagię u psów. Wilki zjadały świeże odchody, aby minimalizować rozprzestrzenianie pasożytów i chronić stado[2][4].
U psów dorosłych, poza aspektami genetycznymi, powodem może być niedostateczne trawienie i wchłanianie składników pokarmowych, a także zaburzenia metaboliczne i choroby trzustki[5][6][9]. W kale znajdują się jeszcze częściowo strawione białka, tłuszcze, witaminy oraz enzymy, które pies usiłuje odzyskać[1][3].
Występowanie koprofagii jest wyraźnie częstsze u psów poddawanych długotrwałej izolacji, pozbawionych stymulacji czy bodźców społecznych, a także u zwierząt zaniedbanych lub karmionych niedostosowaną dietą[5][10][3]. Psy uczą się zjadania odchodów również na drodze naśladownictwa, zwłaszcza w młodym wieku[4][5][10].
Elementy predysponujące psa do spożywania ptasich odchodów
Czynniki predysponujące do koprofagii u psa dzieli się na behawioralne i fizjologiczne. Behawioralne to głównie brak socjalizacji, długotrwała samotność, stres czy niedostatek aktywności ruchowej[5][10].
Fizjologiczne przyczyny obejmują niedobory konkretnych składników odżywczych, nieprawidłowy skład diety, zaburzenia funkcji trzustki i niedostateczną produkcję enzymów trawiennych, a także choroby przewodu pokarmowego[1][3][6][9].
Istnieją także zależności społeczne i genetyczne – częstsze występowanie koprofagii u psów trzymanych w grupach, izolowanych lub żyjących w warunkach stresujących na przykład w kojcach[5]. Suki matki zjadają odchody szczeniąt, by utrzymać czystość i zminimalizować zagrożenie ze strony drapieżników[2][3].
Podsumowanie – co robić, gdy pies je ptasie odchody?
Jedzenie ptasich odchodów przez psy to zachowanie naturalne, choć niepożądane i groźne dla zdrowia. Wskazuje zarówno na ewolucyjne mechanizmy, jak i na brak zaspokojenia potrzeb żywieniowych lub behawioralnych psa[2][4][5]. Ryzyko zakażeń oraz potencjalnych powikłań zdrowotnych sprawia, że należy zapobiegać koprofagii, dbając o odpowiednią dietę, aktywność psa oraz jego dobrostan psychiczny[1][3][5].
W razie powtarzającego się problemu z koprofagią, konieczna jest konsultacja z lekarzem weterynarii i ocena zarówno stanu zdrowia psa, jak i jego diety oraz warunków życia[5][6]. Wczesne wykrycie niedoborów lub zaburzeń pozwoli uniknąć poważniejszych konsekwencji zdrowotnych i skutecznie ograniczyć niepożądane zachowanie.
Źródła:
- https://www.youtube.com/watch?v=qdTq6V0ebI0
- https://www.josera.pl/poradnik/wiedza-o-psach/pies-je-kupy.html
- https://fera.pl/pies-zjada-odchody-sprawdz-jak-zwalczyc-to-niebezpieczne-zjawisko.html
- https://johndog.pl/blog/zdrowie/dlaczego-pies-je-kupe/
- https://www.zooplus.pl/magazyn/psy/zdrowie-pielegnacja-psa/pies-zjada-odchody-przyczyny-i-ryzyka
- https://vetexpert.pl/o-psach/dlaczego-pies-zjada-odchody-czyli-koprofagia-i-jej-przyczyny-fizjologiczne/
- https://zooboom.pl/blog/koprofagia-u-psow-dlaczego-pies-zjada-odchody.html
- https://apetete.pl/blog/dlaczego-pies-zjada-kupy/
- https://zooart.com.pl/blog/twoj-pies-zjada-swoje-odchody-jak-go-tego-oduczyc-porady-behawiorysty
- https://tukan24.pl/pl/blog/pies-zjada-odchody-dlaczego-pies-je-kupy-i-jak-sobie-z-tym-poradzic-1735935125
Smart-Pet.pl to portal dla świadomych opiekunów zwierząt. Łączymy wiedzę, doświadczenie i pasję, tworząc przestrzeń, w której pielęgnacja, zdrowie i zachowanie pupili opisujemy bez banałów i uproszczeń.