Sterylizacja psa jak przebiega i na co warto się przygotować?

Sterylizacja psa to jeden z najpopularniejszych i najważniejszych zabiegów profilaktycznych przeprowadzanych w medycynie weterynaryjnej. Pozwala skutecznie kontrolować rozród, ograniczyć ryzyko wielu poważnych chorób oraz wpływa na zachowania związane z hormonami płciowymi. Przed podjęciem decyzji o wykonaniu sterylizacji warto dokładnie poznać przebieg całej procedury i wiedzieć, jak się do niej przygotować, aby zminimalizować stres zarówno dla psa, jak i właściciela.

Na czym polega sterylizacja psa?

Sterylizacja suk to chirurgiczne usunięcie narządów rozrodczych, czyli najczęściej jajników i macicy (ovariohysterektomia). U psów płci męskiej mówimy o kastracji, czyli usunięciu lub trwałym unieszkodliwieniu jąder. Oba zabiegi wykonuje się w znieczuleniu ogólnym i mają one na celu trwałe zapobieganie rozmnażaniu oraz redukcję ryzyka chorób hormonozależnych, takich jak nowotwory narządów rodnych czy schorzenia prostaty. Procedura zatrzymuje cykle płciowe i ogranicza występowanie zachowań związanych z hormonami płciowymi.

W branży weterynaryjnej sterylizacja oraz kastracja to zabiegi rutynowe, prowadzone zgodnie z obowiązującymi standardami bezpieczeństwa. Coraz większy nacisk kładzie się na profilaktyczne wykonywanie sterylizacji przed pierwszą cieczką u suk, co istotnie obniża ryzyko wystąpienia nowotworów sutka w dorosłym życiu. Wiek i rasa zwierzęcia mają znaczenie przy doborze terminu zabiegu, a lekarz prowadzący pomaga wybrać optymalny moment dla zdrowia psa.

Jak przebiega przygotowanie do sterylizacji psa?

Odpowiednie przygotowanie do sterylizacji psa składa się z kilku etapów, które mają na celu zredukowanie ryzyka powikłań i zapewnienie bezpieczeństwa podczas operacji. Rozpoczyna się od konsultacji weterynaryjnej połączonej z dokładnym wywiadem oraz badaniem klinicznym (osłuchowym i palpacyjnym). Dodatkowo, u większości zwierząt wykonuje się morfologię i biochemię krwi. U psów starszych lub predysponowanych do schorzeń serca istotne może być również badanie EKG lub inne dodatkowe badania diagnostyczne.

Na kilka dni przed zabiegiem należy zadbać o aktualność szczepień oraz odrobaczenie psa z odpowiednim wyprzedzeniem. Bardzo ważna jest głodówka przed zabiegiem – zwierzę nie powinno jeść przez minimum 8–12 godzin przed operacją. Czasami w zależności od wieku, rasy i zaleceń lekarza okres ten może być wydłużony nawet do 24 godzin. Ogranicza się też dostęp do wody tuż przed zabiegiem. Bezpośrednio przed operacją zwierzę przebywa pod opieką personelu medycznego, gdzie odbywa się ostatnia ocena stanu klinicznego.

Przebieg zabiegu sterylizacji

Sterylizacja lub kastracja przebiega w kilku wyraźnych etapach. Zwierzę po przyjęciu do kliniki poddawane jest wstępnemu badaniu, a następnie kierowane jest do sedacji i znieczulenia ogólnego. Czas trwania operacji to przeciętnie około 40 minut, choć całkowity czas pobytu w lecznicy – obejmujący przygotowanie, zabieg i wybudzanie – wynosi zazwyczaj około dwóch godzin.

Podczas samej operacji wykonuje się ogolenie i dezynfekcję pola operacyjnego, po czym lekarz przystępuje do nacięcia powłok brzusznych (u suki) lub worka mosznowego (u psa). Po usunięciu narządów rozrodczych każda warstwa tkanek jest precyzyjnie zamykana. Opieka anestezjologiczna wykorzystuje dożylne i wziewne środki znieczulające oraz stały monitoring funkcji życiowych – tętna, oddechu, saturacji i temperatury. Troska o bezpieczeństwo anestezji i minimalizację bólu ma kluczowe znaczenie, zwłaszcza u starszych zwierząt i ras obarczonych większym ryzykiem powikłań.

Opieka po zabiegu i rekonwalescencja

Zaraz po zabiegu pies zostaje pod obserwacją aż do momentu całkowitego wybudzenia. Po powrocie do domu przez około 10–14 dni obejmuje go szczególna opieka pooperacyjna: ograniczenie aktywności ruchowej, unikanie skakania i gwałtownych ruchów. Należy regularnie kontrolować ranę pooperacyjną, dbać o jej czystość i w razie potrzeby stosować preparaty antyseptyczne zgodnie z zaleceniami lekarza. Wskazane jest także zakładanie kołnierza ochronnego, aby uniemożliwić psu lizanie lub gryzienie szwów.

Leczenie przeciwbólowe i – jeśli są wskazania – antybiotykoterapia prowadzone są według indywidualnych zaleceń weterynarza. Przez pierwsze godziny po zabiegu wodę podaje się stopniowo, a posiłek dopiero po upływie kilkunastu godzin, jeśli nie występują nudności. Cały okres rekonwalescencji może różnić się w zależności od wieku, rasy i indywidualnych cech psa, ale standardowo wynosi 10–14 dni.

Na co warto się przygotować przed sterylizacją psa?

Sterylizacja to zabieg bezpieczny, a ryzyko powikłań jest minimalizowane dzięki właściwej kwalifikacji, przygotowaniu i opiece pooperacyjnej. Przed zabiegiem należy być świadomym kilku kluczowych aspektów:

• Optymalny termin zabiegu: u suk często zaleca się wykonanie operacji 1,5–2 miesiące po cieczce, aby zminimalizować ryzyko krwawienia, natomiast zbyt wczesna interwencja może być niewskazana w związku z trwającym rozwojem organizmu.
• Specyfika rasy i wieku: zalecenia dotyczące momentu przeprowadzenia sterylizacji zależą od wielkości, wieku i predyspozycji danej rasy – małe psy mogą podlegać zabiegowi już od ok. 6–9 miesiąca życia.
• Przygotowanie organizmu: kluczowe są badania krwi wykonane najpóźniej na 2 dni przed operacją, ewentualne szczepienia i odrobaczenie.
• Głodówka: przestrzeganie zalecanej przerwy w karmieniu i ograniczenie dostępu do wody zgodnie z rekomendacjami lekarza.
• Kontrola pooperacyjna: zapewnienie spokojnych warunków, monitorowanie miejsca operacji i regularny kontakt z weterynarzem w razie jakichkolwiek niepokojących objawów.

Sterylizacja psa stanowi jeden z filarów odpowiedzialnej opieki i profilaktyki. Efektywne przeprowadzenie tego zabiegu i dbałość o szczegóły na każdym etapie minimalizują ryzyko i podnoszą jakość życia zwierzęcia na długie lata.